Het belangrijkste

Een gezonde bloeddruk ligt rond 120/80 mmHg. In Nederland heb je hoge bloeddruk vanaf 140/90 bij de huisarts, of vanaf 135/85 als gemiddelde van thuismetingen[15]. Vanaf 70 jaar hanteert de huisarts voor de bovendruk vaak 150 als grens[16]: dat is een afspraak over behandelen, geen bewijs dat een hogere druk gezond is. Kinderen worden tot 13 jaar vergeleken met percentieltabellen[6].

Hoe lees je je bloeddrukmetingen, regel voor regel?

Fictief voorbeeld van een bloeddrukdagboek voor thuis (Nederlandse indeling)
MetingUitslag (mmHg)Pols (per minuut)Beoordeling thuisMarkering
Maandag 07.05 uur, voor het ontbijt, 1e meting142/8674Boven de thuisgrensH ↑
Maandag 07.07 uur, 2e meting128/8771Boven de thuisgrensH ↑
Maandag 20.30 uur, 2 uur na het eten122/7668Onder de thuisgrensGeen
Weekgemiddelde (28 metingen)131/8270Onder de thuisgrens, wel verhoogdGeen
  1. Uitslag: het bovenste getal is de bovendruk (systolisch, het hart knijpt samen), het onderste de onderdruk (diastolisch, het hart ontspant), in mmHg.
  2. Beoordeling: de thuisgrens is 135/85[15]. Als de twee getallen iets anders zeggen, telt het hoogste: 128/87 valt erboven door de 87.
  3. Pols: je hartslag in slagen per minuut, geen druk. Thuisarts vraagt hem wel op te schrijven[17].
  4. Weekgemiddelde: de huisarts kijkt naar het gemiddelde van een week meten, 's ochtends en 's avonds, niet naar één regel[17].
  5. Markering: "H" betekent boven de grens, geen diagnose.

Bij hoge bloeddruk wordt vaak bloed geprikt voor nieren, suiker en cholesterol en wordt je urine onderzocht[16]. BloodSense legt die labuitslagen in gewone woorden uit.

Laat mijn labuitslag uitleggen

Wat meet je eigenlijk met je bloeddruk?

Bloeddruk is de kracht waarmee het bloed tegen de wanden van je slagaders duwt. Hij beweegt mee met stress, houding en meettechniek, dus één getal is een momentopname[9][12]. De eenheid, mmHg, is overal dezelfde; alleen de grenzen verschillen per land. Hoe een bloeddrukmeter werkt, lees je in ons artikel over bloeddruk meten en de getallen lezen.

Wat is een normale bloeddruk voor volwassenen?

Nederlandse huisartsen en de Hartstichting gebruiken de grens van 140/90 voor een meting in de praktijk[15][16]. De Europese richtlijn van 2024 voegde daar een tussenstap aan toe: "verhoogd"[7].

Bloeddruktabel voor volwassenen, Nederland (mmHg)
CategorieBovendrukOnderdrukBron
Niet verhoogd (normaal)Onder 120enOnder 70ESC 2024[7]
Verhoogd120 tot 139of70 tot 89ESC 2024[7]
Hoge bloeddruk, gemeten bij de huisarts140 of hogerof90 of hogerHartstichting, ESC 2024[15][7]
Hoge bloeddruk, thuis gemeten (weekgemiddelde)135 of hogerof85 of hogerHartstichting[15]
Hoge bloeddruk vanaf 70 jaar (bij de huisarts)Vaak 150 of hogerGeen aparte grensThuisarts[16]
Zeer hoog: dezelfde dag bellenBoven 180 met klachten, of boven 200Thuisarts[16]
Lage bloeddrukOnder 90en/ofOnder 60NHLBI[8]

Een lage bloeddruk is op zich geen ziekte: sommige mensen zitten altijd onder 90/60 en voelen zich prima[8].

Waarom zien Amerikaanse tabellen er anders uit? De Amerikaanse richtlijn van 2025 noemt alles onder 120/80 normaal en spreekt al vanaf 130/80 van hoge bloeddruk[1][2][3]. Veel tabellen die je online vindt, komen daarvandaan. Woon je in Nederland, gebruik dan de Nederlandse grenzen.

Wat is een normale bloeddruk per leeftijd?

Voor volwassenen tot 70 jaar verandert de grens niet met de leeftijd; wat verandert, is hoeveel mensen erboven zitten. Bij kinderen hangt de bloeddruk af van hun lichaamsgrootte, daarom gelden daar percentielen.

Bloeddrukgrenzen per leeftijdsgroep (mmHg)
LeeftijdsgroepNormaalVerhoogdHoge bloeddrukBron
Kinderen 1 tot 12 jaarOnder het 90e percentiel voor leeftijd, geslacht en lengte90e tot 95e percentiel, of vanaf 120/80 (wat het laagst is)95e percentiel of hoger, of vanaf 130/80 (wat het laagst is)AAP 2017[6]
Tieners 13 tot 17 jaarOnder 120/80120–129 en onder 80130/80 of hogerAAP 2017[6]
Volwassenen 18 tot 69 jaarOnder 120/70120–139 of 70–89140/90 of hoger bij de huisarts; thuis 135/85 of hogerESC 2024, Hartstichting[7][15]
70 jaar en ouderOnder 120/70120–139 of 70–89Bovendruk vaak 150 of hoger bij de huisarts; thuis gemiddeld 145 of hogerThuisarts[16][17]

De grenzen voor kinderen en tieners komen uit de Amerikaanse kinderartsenrichtlijn (AAP), de bekendste tabel met een duidelijke bron; vanaf 18 jaar gelden de Nederlandse grenzen.

Wordt "normaal" hoger als je ouder wordt?

Dat is de mythe achter veel leeftijdstabellen, zoals de oude vuistregel "100 plus je leeftijd". Slagaders worden wel stijver en de bloeddruk stijgt vaak met de jaren[4][19]. Ruim 2,8 miljoen Nederlanders zijn bij hun huisarts bekend met hoge bloeddruk[18]. In Amerikaanse cijfers over 2021 tot 2023 had 23,4% van de volwassenen van 18 tot 39 jaar hoge bloeddruk, 52,5% van de 40- tot 59-jarigen en 71,6% van de 60-plussers[5]. Maar vaak voorkomen is niet hetzelfde als gezond. Tabellen met gemiddelden per leeftijd die "normaal" heten, laten 140/85 op je 65e prima lijken; dat is het niet.

Dat de huisarts vanaf 70 jaar pas bij een bovendruk van 150 van hoge bloeddruk spreekt[16], is een afspraak over wanneer behandelen zinvol is. Ook Europese experts accepteren boven de 85 jaar of bij kwetsbaarheid een minder strenge streefwaarde als de gewone niet goed wordt verdragen[7]. Dat is een gezamenlijke beslissing met je arts, geen ander "normaal".

Is het anders voor mannen, vrouwen of in de zwangerschap?

De grenzen zijn voor mannen en vrouwen gelijk; mannen hebben vaker hoge bloeddruk op middelbare leeftijd, vrouwen op oudere leeftijd[4]. In de zwangerschap raadt de Amerikaanse richtlijn aan chronisch hoge bloeddruk vanaf 140/90 te behandelen[1]. Een nieuwe hoge meting wordt gecontroleerd op pre-eclampsie.

Waardoor is je bloeddruk te hoog of te laag?

Metingen boven de grens

  • Vaak Een slecht uitgevoerde of gespannen meting, zoals het "wittejasseneffect": hoger in de praktijk dan thuis[9].
  • Vaak Leeftijd, aanleg in de familie, veel zout en weinig kalium, alcohol, weinig bewegen, slecht slapen en overgewicht[4]. Het gewone beeld van langdurig hoge bloeddruk.
  • Mogelijk Medicijnen zoals neusdecongestiva, sommige antidepressiva, de anticonceptiepil en ontstekingsremmende pijnstillers zoals ibuprofen[4].
  • Mogelijk Slaapapneu, chronische nierschade of het metabool syndroom[4][19].
  • Zeldzaam Hormonale oorzaken, zoals te veel aldosteron, waarop de Amerikaanse richtlijn van 2025 vaker wil laten testen, of een te snel werkende schildklier en sommige tumoren[1][4].

Metingen onder 90/60

  • Vaak Een van nature lage bloeddruk zonder klachten, die geen behandeling nodig heeft[8].
  • Vaak Uitdroging, of bloeddrukverlagende medicijnen, vooral bij ouderen, die duizelig kunnen worden bij het opstaan of na de maaltijd[8].
  • Mogelijk Zwangerschap, diabetes of problemen met het hartritme, zoals een hartritmestoornis[8].
  • Zeldzaam Plotseling bloedverlies of een ziekte van het zenuwstelsel, zoals de ziekte van Parkinson[8].

Waardoor kan een bloeddrukmeting niet kloppen?

In een onderzoek mat een gewone manchet 4,8 mmHg te hoog bij armen die een grote manchet nodig hadden, en 19,5 mmHg te hoog bij armen die een extra grote nodig hadden[10]. Een arm op schoot gaf 3,9 mmHg extra bovendruk, een arm die langs het lichaam hing 6,5 mmHg[11]. Controleer voor je een getal opschrijft:

  • Een meter met een band om de bovenarm; polsmeters en smartwatches meten minder precies[17].
  • De manchet past bij je bovenarm en zit op de blote huid, niet over een mouw[10][12].
  • Een half uur ervoor geen koffie, sport, zwaar werk of roken[17].
  • Eerst naar de wc geplast[13].
  • Minstens 5 minuten rechtop zitten, rug gesteund, voeten plat, benen naast elkaar. Benen over elkaar kunnen de bovendruk 5 tot 8 mmHg hoger maken[12][17].
  • Arm op tafel, manchet op hartshoogte[9][11].
  • Niet praten tijdens het rusten en het meten[17].
  • Steeds dezelfde arm, twee metingen met 2 minuten ertussen, en beide opschrijven, met de pols[17].

Wanneer is je bloeddruk gevaarlijk?

Wanneer naar de dokter?

  • Spoed: bel 112 bij pijn op de borst, plotselinge hevige pijn tussen de schouderbladen, erge benauwdheid, een verlamde arm of been, een scheve mond of plotseling moeite met praten[16]. Dat kunnen tekenen zijn van een beroerte. Bel ook 112 bij een lage bloeddruk met een koude, klamme huid, snelle ademhaling of een zwakke, snelle pols[8].
  • Vandaag nog: huisarts of huisartsenpost als je bovendruk boven 180 is en je hoofdpijn hebt, erg duizelig of benauwd bent; als je bovendruk boven 200 is en hoger dan normaal voor jou; of als je bovendruk onder 90 is[16]. Meet bij een waarde boven 180/120 na 5 minuten opnieuw[14]. Ook als je flauwvalt of elke keer duizelig wordt bij het opstaan[8].
  • Op een werkdag de huisarts bellen als je weekgemiddelde thuis 135 of hoger is (145 of hoger vanaf 70 jaar)[17], of als je bovendruk een week lang tussen 160 en 180 blijft[16].

Vragen voor je arts

  1. Welke streefwaarde past bij mijn leeftijd en gezondheid?
  2. Hoeveel thuismetingen wilt u, en op hoeveel dagen?
  3. Kan een van mijn medicijnen mijn bloeddruk verhogen of verlagen?
  4. Heb ik bloed- of urineonderzoek nodig, zoals een nierfunctie-onderzoek of de albumine-kreatinineratio in de urine?

Wat vragen mensen nog meer over bloeddrukwaarden?

Is 130/80 normaal voor een 60-jarige?

Het is in Nederland geen hoge bloeddruk, want het blijft onder 140/90. Volgens de Europese indeling valt het wel in de groep "verhoogd". In de Verenigde Staten heet het al hoge bloeddruk.

Betekent één hoge meting dat ik hoge bloeddruk heb?

Nee. Na één hoge meting moet je vaker meten, thuis of bij de huisarts, en soms met een 24-uursmeting[16].

Wanneer op de dag is de bloeddruk het laagst?

's Nachts. Bij het wakker worden stijgt hij, daarna daalt hij in de loop van de dag[19]. Meet daarom steeds op dezelfde momenten.

Wat is een goede bloeddruk voor een tiener?

Vanaf 13 jaar is onder 120/80 normaal. Onder de 13 worden percentieltabellen voor leeftijd, geslacht en lengte gebruikt.

Welke artikelen lees je hierna?

Waar komen deze getallen vandaan?

  1. American Heart Association. New high blood pressure guideline emphasizes prevention, early treatment to reduce CVD risk. AHA Newsroom. 14 augustus 2025. newsroom.heart.org (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  2. Jones DW, Ferdinand KC, Taler SJ, et al. 2025 AHA/ACC/multisociety Guideline for the Prevention, Detection, Evaluation and Management of High Blood Pressure in Adults. Circulation. 2025;152(11):e114-e218. doi:10.1161/CIR.0000000000001356 (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  3. Centers for Disease Control and Prevention. About High Blood Pressure. cdc.gov (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  4. National Heart, Lung, and Blood Institute. High Blood Pressure: Causes and Risk Factors. nhlbi.nih.gov (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  5. National Center for Health Statistics. Hypertension Prevalence, Awareness, Treatment, and Control Among Adults Age 18 and Older: United States, August 2021–August 2023. NCHS Data Brief No. 511. Oktober 2024. cdc.gov/nchs (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  6. Flynn JT, Kaelber DC, Baker-Smith CM, et al. Clinical Practice Guideline for Screening and Management of High Blood Pressure in Children and Adolescents. Pediatrics. 2017;140(3):e20171904. doi:10.1542/peds.2017-1904 (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  7. McEvoy JW, McCarthy CP, Bruno RM, et al. 2024 ESC Guidelines for the management of elevated blood pressure and hypertension. Eur Heart J. 2024;45(38):3912-4018. doi:10.1093/eurheartj/ehae178 (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  8. National Heart, Lung, and Blood Institute. Low Blood Pressure. nhlbi.nih.gov (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  9. National Heart, Lung, and Blood Institute. High Blood Pressure: Diagnosis. nhlbi.nih.gov (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  10. Ishigami J, Charleston J, Miller ER, et al. Effects of Cuff Size on the Accuracy of Blood Pressure Readings: The Cuff(SZ) Randomized Crossover Trial. JAMA Intern Med. 2023;183(10):1061-1068. doi:10.1001/jamainternmed.2023.3264 (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  11. Liu H, Zhao D, Sabit A, et al. Arm Position and Blood Pressure Readings: The ARMS Crossover Randomized Clinical Trial. JAMA Intern Med. 2024;184(12):1436-1442. doi:10.1001/jamainternmed.2024.5213 (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  12. Muntner P, Shimbo D, Carey RM, et al. Measurement of Blood Pressure in Humans: A Scientific Statement From the American Heart Association. Hypertension. 2019;73(5):e35-e66. doi:10.1161/HYP.0000000000000087 (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  13. Centers for Disease Control and Prevention. Measuring Your Blood Pressure. cdc.gov (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  14. National Heart, Lung, and Blood Institute. High Blood Pressure: Symptoms. nhlbi.nih.gov (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  15. Hartstichting. Hoge bloeddruk? Dit moet je weten. hartstichting.nl (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  16. Thuisarts.nl (NHG). Mijn bloeddruk is te hoog. thuisarts.nl (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  17. Thuisarts.nl (NHG). Ik ga zelf thuis mijn bloeddruk meten, hoe gaat dat? thuisarts.nl (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  18. RIVM, VZinfo. Bloeddruk. vzinfo.nl (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  19. RIVM, VZinfo. Bloeddruk: oorzaken en gevolgen. vzinfo.nl (geraadpleegd 21 oktober 2026)
  20. Rijksoverheid. Wat is het eigen risico van mijn zorgverzekering? rijksoverheid.nl (geraadpleegd 21 oktober 2026)

Algemene informatie over gezondheid. Het vervangt geen advies van een arts die je situatie kent.