In het kort

BPH betekent benigne prostaathyperplasie: een prostaat die met de jaren groter is geworden. Het is geen kanker. Verwar het niet met HBP, dat in het Engels hoge bloeddruk betekent.

Wat is BPH in medische termen?

BPH = benigne prostaathyperplasie, in gewone taal een goedaardige prostaatvergroting: de prostaat, de klier die onder de blaas om de plasbuis ligt, groeit zonder dat er kanker in zit[1]. "Benigne" betekent goedaardig, en BPH verhoogt de kans op prostaatkanker niet[2]. Ongeveer 29 tot 33% van de mannen van 65 jaar en ouder heeft het[1]. Thuisarts zegt het simpel: de prostaat wordt groter door het ouder worden en kan dan op de plasbuis drukken[9]. Die plasklachten, zoals een zwakke straal en vaak moeten plassen, heten LUTS (klachten van de lagere urinewegen).

Waar zie je BPH staan in je medische gegevens?

Fictief voorbeeld van een huisartsverslag en labaanvraag (Nederlands formaat)
OnderdeelWat er staatWat het betekent
EpisodelijstBPH met mictieklachtenVergrote prostaat die plasklachten geeft
LabaanvraagPSA. Klinische gegevens: BPH, gebruikt finasterideWaarom de test wordt gedaan, en een medicijn dat de PSA verlaagt
  1. BPH op je episodelijst is geen uitslag van kanker. Finasteride en dutasteride, twee medicijnen tegen BPH, verlagen de PSA, dus de waarde wordt anders gelezen[3].

Staat je verslag vol afkortingen? BloodSense legt elke regel van je uitslag uit in gewone woorden.

Leg mijn uitslag uit

Welke afkortingen worden verward met BPH?

  • HBP: in het Engels staat HBP voor high blood pressure, hoge bloeddruk (hypertensie). In het Frans, Spaans en Roemeens is HBP juist de afkorting voor BPH: in een vertaald verslag kunnen de twee door elkaar raken.
  • BPH of prostaatkanker: beide kunnen de PSA verhogen en vergelijkbare klachten geven[3]; lees meer over prostaatkanker en onderzoek.
  • BPE, BPO, BOO: vergroting, prostaatobstructie en blaashalsobstructie[4][5]: verwant, maar niet hetzelfde.
  • BPD: bronchopulmonale dysplasie, een longziekte bij pasgeborenen[6], of borderline-persoonlijkheidsstoornis.

Veiligheidsdeskundigen raden aan om afkortingen die verkeerd gelezen kunnen worden voluit te schrijven[7]. Twijfel je, vraag het dan.

Hoe heet BPH in het Nederlands en in andere talen?

  • Nederlands: BPH, benigne prostaathyperplasie of goedaardige prostaatvergroting; ook prostaathypertrofie of prostaatadenoom
  • Engels en Duits: BPH
  • Frans: HBP (hypertrophie bénigne de la prostate) of adénome de la prostate
  • Spaans: HBP; Portugees (Brazilië): HPB
  • Italiaans: IPB (ipertrofia prostatica benigna)
  • Roemeens: HBP of adenom de prostată
  • Chinees: 良性前列腺增生; Arabisch: تضخم البروستاتا الحميد

Welke onderzoeken en aandoeningen horen bij BPH?

Om BPH vast te stellen gebruiken artsen een prostaatonderzoek, urineonderzoek, soms een plasstroommeting of kreatinine[1][8]. Een PSA-bloedtest is volgens Thuisarts niet nodig als je alleen plasklachten hebt[9]. Aandoeningen die erop lijken: prostatitis en blaasontsteking; mogelijke complicaties: bloed in de urine en blaasstenen[1]. Kun je opeens helemaal niet meer plassen? Bel dan direct je huisarts of de huisartsenpost[9].

Bronnen

  1. National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases. Enlarged prostate (benign prostatic hyperplasia). niddk.nih.gov (geraadpleegd 9 november 2026)
  2. MedlinePlus. Enlarged prostate (BPH). National Library of Medicine. medlineplus.gov (geraadpleegd 9 november 2026)
  3. National Cancer Institute. Prostate-specific antigen (PSA) test. cancer.gov (geraadpleegd 9 november 2026)
  4. European Association of Urology. EAU guidelines on the management of non-neurogenic male LUTS. 2026. uroweb.org (geraadpleegd 9 november 2026)
  5. Abrams P, Cardozo L, Fall M, et al. The standardisation of terminology of lower urinary tract function: report from the standardisation sub-committee of the International Continence Society. Neurourol Urodyn. 2002;21(2):167-178. doi:10.1002/nau.10052 (geraadpleegd 9 november 2026)
  6. National Heart, Lung, and Blood Institute. Bronchopulmonary dysplasia. nhlbi.nih.gov (geraadpleegd 9 november 2026)
  7. Institute for Safe Medication Practices. List of error-prone abbreviations. ecri.org (geraadpleegd 9 november 2026)
  8. Sandhu JS, Bixler BR, Dahm P, et al. Management of lower urinary tract symptoms attributed to benign prostatic hyperplasia (BPH): AUA guideline amendment 2023. J Urol. 2024;211(1):11-19. doi:10.1097/JU.0000000000003698 (geraadpleegd 9 november 2026)
  9. Thuisarts.nl (NHG). Ik heb problemen met plassen (man). thuisarts.nl (geraadpleegd 9 november 2026)

Dit artikel geeft algemene informatie en vervangt het advies van je huisarts niet.