Het belangrijkste

Bij een orale glucosetolerantietest (OGTT, in de volksmond de suikertest) wordt je bloedsuiker gemeten voor en na een suikerdrankje. Buiten de zwangerschap telt vooral de waarde na 2 uur: onder 7,8 mmol/L is normaal, 7,8 tot 11,0 mmol/L is een voorstadium van diabetes, 11,1 mmol/L of hoger wijst op diabetes, wat nog bevestigd moet worden. In de zwangerschap gelden andere grenzen en kan één te hoge waarde al genoeg zijn.

Hoe lees je de uitslag van een glucosetolerantietest?

Op je uitslag staat per bloedafname een glucoseregel, met de tijd sinds het drankje. Hieronder een verzonnen uitslag van een standaardtest van 2 uur met 75 gram glucose, bij een volwassene die niet zwanger is.

Fictief voorbeeld van een laboratoriumuitslag (Nederlands formaat)
BepalingUitslagReferentiewaardeVlag
Glucose nuchter (voor het drankje)5,3 mmol/L< 5,6-
Glucose 1 uur na 75 g9,5 mmol/LNiet vastgesteld-
Glucose 2 uur na 75 g8,8 mmol/L< 7,8H
  1. Nuchtere regel: 5,3 mmol/L is normaal (onder 5,6 mmol/L)[1]; je leest hem net als een nuchtere bloedsuiker. Nederlandse huisartsen gebruiken voor de nuchtere waarde iets andere grenzen, die je daar vindt.
  2. "75 g": de hoeveelheid glucose in het drankje. Die bepaalt welke grenzen gelden (50 g en 100 g zijn zwangerschapstesten)[1].
  3. Regel na 1 uur: vaak zonder referentiewaarde, omdat de gangbare criteria voor volwassenen de waarde na 2 uur gebruiken[1]. In Nederland wordt vaak alleen nuchter en na 2 uur geprikt[11][15].
  4. Regel na 2 uur, vlag H: 7,8 tot 11,0 mmol/L heet gestoorde glucosetolerantie, een vorm van prediabetes, geen diabetes[1].

Twee of drie glucosewaarden, 75 g of 100 g, één vlag? BloodSense legt je hele uitslag regel voor regel uit en helpt je je vragen voor je arts of verloskundige voor te bereiden.

Laat mijn OGTT-uitslag uitleggen

Waarvoor dient een orale glucosetolerantietest?

Na het drankje hoort insuline je bloedsuiker binnen ongeveer twee uur weer omlaag te brengen. De test laat zien hoe goed dat lukt. Hij wordt gebruikt om:

  • Prediabetes en diabetes type 2 op te sporen: de waarde na 2 uur vindt meer gevallen dan een nuchtere glucose of een HbA1c-meting[1].
  • Zwangerschapsdiabetes op te sporen, meestal tussen 24 en 28 weken[9][11]. In Nederland gebeurt dat alleen bij een grotere kans, niet bij iedere zwangere[9].
  • Diabetes op te sporen na een transplantatie of bij taaislijmziekte (cystic fibrosis), waar het de voorkeurstest is[1].

Wat zijn normale OGTT-waarden?

De grenzen hangen af van de hoeveelheid glucose en van een zwangerschap. De referentiewaarden van je eigen laboratorium gaan voor.

75 gram OGTT bij volwassenen die niet zwanger zijn (glucose in veneus plasma)
MomentNormaalPrediabetesDiabetesBron
NuchterOnder 5,6 mmol/L (100 mg/dL)5,6-6,9 mmol/L7,0 mmol/L (126 mg/dL) of hogerADA 2026[1]
Na 1 uurOnder 8,6 mmol/L (155 mg/dL)8,6-11,5 mmol/L11,6 mmol/L (209 mg/dL) of hogerIDF 2024[8]
Na 2 uurOnder 7,8 mmol/L (140 mg/dL)7,8-11,0 mmol/L11,1 mmol/L (200 mg/dL) of hogerADA 2026[1]

De grenzen na 1 uur stelde de Internationale Diabetes Federatie in 2024 voor, omdat deze waarde latere diabetes goed voorspelt[8]. De Amerikaanse criteria gebruiken ze nog niet[1]. Waarden op andere momenten van de dag staan in onze tabel met bloedsuikerwaarden.

Welke OGTT-waarden gelden in de zwangerschap?

Suikertest in de zwangerschap: wanneer een waarde te hoog is (veneus plasma)
TestNuchterNa 1 uurNa 2 uurNa 3 uurDiagnose
75 g, Nederlandse richtlijn (NVOG)Boven 7,0 mmol/L-Boven 7,8 mmol/L-Eén afwijkende waarde[9]
75 g, internationaal (IADPSG, ADA)5,1 mmol/L10,0 mmol/L8,5 mmol/L-Eén waarde op of boven de grens[1][5]
Twee stappen, stap 1: 50 g (niet nuchter)-Boven 7,2 tot 7,8 mmol/L, per richtlijn--Daarboven volgt stap 2[1][9]
Twee stappen, stap 2: 100 g (nuchter)5,3 mmol/L10,0 mmol/L8,6 mmol/L7,8 mmol/LTwee afwijkende waarden of meer[1][9]

De Nederlandse richtlijn geeft de voorkeur aan één test van 75 gram[9]. Ziekenhuizen en regio's kunnen eigen protocollen hebben: vraag je verloskundige of gynaecoloog welke grenzen zij gebruiken. Omdat bij de internationale 75 gramtest één waarde volstaat, vindt die meer gevallen: 11,5% van de zwangeren tegen 4,9% met de methode in twee stappen, in een Amerikaans overzicht[1]. In de Verenigde Staten worden beide methoden gebruikt[7].

Wat betekent een te hoge uitslag van de suikertest?

Buiten de zwangerschap is één te hoge uitslag nog geen diagnose: zonder duidelijke klachten is een tweede afwijkende test nodig[1][4]. Van vaak naar zeldzaam:

  • Vaak Prediabetes: een waarde na 2 uur van 7,8 tot 11,0 mmol/L betekent een grotere kans op diabetes later[2]. Vaak hangt het samen met insulineresistentie.
  • Vaak Zwangerschapsdiabetes: die verhoogt de kans op pre-eclampsie, een grote baby en een lage bloedsuiker bij de pasgeborene[6].
  • Vaak Diabetes type 2: een waarde na 2 uur van 11,1 mmol/L of hoger, na bevestiging[1].
  • Mogelijk Omstandigheden van de test: weinig koolhydraten in de dagen ervoor, ziekte, acute stress, roken of sommige medicijnen[1][2]; ook een operatie, een hartinfarct of een beroerte[2].
  • Zeldzaam Hormoon- of alvleesklieraandoeningen: een te snel werkende schildklier, alvleesklierontsteking of zeldzame tumoren, zoals bij het syndroom van Cushing of acromegalie[10].

Een vals lage waarde kan komen door een buisje dat te lang blijft staan voordat het lab het verwerkt: de cellen verbruiken dan nog glucose[1]. Echt lage waarden komen voor na een maagverkleining[10]; voel je je trillerig of zweterig, zeg het dan tegen de medewerkers (zie klachten bij een lage bloedsuiker).

Na zwangerschapsdiabetes krijgt ongeveer de helft van de vrouwen binnen vijf jaar diabetes type 2[9]. Daarom adviseert de Nederlandse richtlijn zes weken na de bevalling een nuchtere glucose[9] (de ADA noemt een 75 gramtest na 4 tot 12 weken[1]), en volgens Thuisarts daarna elk jaar een controle tot 5 jaar na de zwangerschap, dan elke 3 jaar[13].

Hoe bereid je je voor op de suikertest, en wat beïnvloedt de uitslag?

De test is 's ochtends. Je drinkt het suikerwater binnen vijf minuten op en blijft daarna 2 uur (75 g) of 3 uur (100 g) in het ziekenhuis of de prikpost[1][3][4]. Misselijkheid of duizeligheid kan voorkomen; ernstige bijwerkingen zijn zeldzaam[4]. Controleer:

  • Eet de 3 dagen ervoor gewoon, met minstens 150 gram koolhydraten per dag: minder eten kan de uitslag vals verhogen[1].
  • Eet niets meer vanaf 22.00 uur de avond ervoor en drink dan geen melk of zoete dranken; water of thee zonder suiker mag[11]. De 50 gramtest, in Nederland niet de voorkeur[9], hoeft niet nuchter[3].
  • Ben je ziek of heb je acute stress, vraag dan of de test beter later kan: beide veranderen de uitslag[1].
  • Rook, eet en span je niet in tijdens de test; neem een boek mee[1][15].
  • Neem je medicijnlijst mee: sommige medicijnen veranderen de bloedsuiker. Stop er nooit zelf mee[2][4].
  • Moet je overgeven van het zoete drankje, meld het dan meteen: de test kan dan die dag misschien niet worden afgemaakt[12].

Lees ook over nuchter bloedprikken en wat je kunt verwachten bij bloedprikken.

Wanneer moet je met je OGTT-uitslag naar de dokter?

Wanneer naar de dokter?

  • Spoed: bel 112 bij verwardheid, flauwvallen, een epileptische aanval, of een zeer hoge bloedsuiker met overgeven, diepe snelle ademhaling of extreme sufheid.
  • Binnen 24 tot 48 uur als je zwanger bent en een te hoge waarde hebt (bel je verloskundige), of bij 11,1 mmol/L of hoger met veel dorst, vaak plassen of gewichtsverlies (huisarts, buiten kantooruren de huisartsenpost).
  • Bij je volgende afspraak bij een waarde na 2 uur tussen 7,8 en 11,0 mmol/L zonder klachten, om een bevestigingstest en leefstijlstappen te bespreken.

Vragen voor je arts of verloskundige

  1. Welke test en welke grenzen zijn bij mij gebruikt: 75 g, 50 g of 100 g?
  2. Heb ik een tweede test nodig om deze uitslag te bevestigen, en welke?
  3. Kan mijn eten, een ziekte of een medicijn de uitslag hebben beïnvloed?
  4. Als ik zwangerschapsdiabetes had: wanneer wordt mijn bloedsuiker na de bevalling gecontroleerd?

Veelgestelde vragen

Mag ik na de suikertest gewoon gaan werken?

Meestal wel. Je kunt na de laatste bloedafname vaak meteen weg en je gewone dingen weer doen[12]. Reken wel op ruim 2 uur in het ziekenhuis[15].

Is de suikertest schadelijk voor mijn baby?

Nee. Volgens Thuisarts is de test niet gevaarlijk voor jou of je baby[11]. Het zoete drankje kan je wel misselijk of duizelig maken[4].

Is een OGTT beter dan een HbA1c-meting?

Niet in alle gevallen. Het HbA1c geeft een beeld van 2 tot 3 maanden, zonder nuchter te zijn; de OGTT is gevoeliger maar wisselt meer van dag tot dag[1].

Kan ik een glucosetolerantietest thuis doen?

Nee. Voor de test zijn bloedafnames op vaste tijden nodig die het laboratorium snel verwerkt, omdat glucose daalt in een buisje dat blijft staan[1]. Een bloedsuikermeter voor thuis helpt om je suiker te volgen, maar vervangt de test niet.

Verwante onderzoeken

Bronnen

  1. American Diabetes Association Professional Practice Committee. 2. Diagnosis and Classification of Diabetes: Standards of Care in Diabetes-2026. Diabetes Care. 2026;49(Suppl 1):S27-S49. doi:10.2337/dc26-S002 (geraadpleegd 31 oktober 2026)
  2. MedlinePlus Medical Encyclopedia. Glucose tolerance test - non-pregnant. US National Library of Medicine. medlineplus.gov (geraadpleegd 31 oktober 2026)
  3. MedlinePlus Medical Encyclopedia. Glucose screening tests during pregnancy. US National Library of Medicine. medlineplus.gov (geraadpleegd 31 oktober 2026)
  4. Cleveland Clinic. Glucose Tolerance Test (GTT): What It Is, Preparation & Results. my.clevelandclinic.org (geraadpleegd 31 oktober 2026)
  5. Metzger BE, Gabbe SG, Persson B, et al. International association of diabetes and pregnancy study groups recommendations on the diagnosis and classification of hyperglycemia in pregnancy. Diabetes Care. 2010;33(3):676-682. doi:10.2337/dc09-1848 (geraadpleegd 31 oktober 2026)
  6. Davidson KW, Barry MJ, Mangione CM, et al. Screening for Gestational Diabetes: US Preventive Services Task Force Recommendation Statement. JAMA. 2021;326(6):531-538. doi:10.1001/jama.2021.11922 (geraadpleegd 31 oktober 2026)
  7. American College of Obstetricians and Gynecologists. ACOG Practice Bulletin No. 190: Gestational Diabetes Mellitus. Obstet Gynecol. 2018;131(2):e49-e64. doi:10.1097/AOG.0000000000002501 (geraadpleegd 31 oktober 2026)
  8. Bergman M, Manco M, Satman I, et al. International Diabetes Federation Position Statement on the 1-hour post-load plasma glucose for the diagnosis of intermediate hyperglycaemia and type 2 diabetes. Diabetes Res Clin Pract. 2024;209:111589. doi:10.1016/j.diabres.2024.111589 (geraadpleegd 31 oktober 2026)
  9. Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG). Richtlijn Diabetes mellitus en zwangerschap, versie 2.0. 2010. nvog.nl (geraadpleegd 31 oktober 2026)
  10. MedlinePlus Medical Encyclopedia. Blood sugar test - blood. US National Library of Medicine. medlineplus.gov (geraadpleegd 31 oktober 2026)
  11. Thuisarts.nl (NHG). Ik heb misschien zwangerschaps-diabetes. thuisarts.nl (geraadpleegd 31 oktober 2026)
  12. MyHealth Alberta. Oral Glucose Tolerance Test During Pregnancy: About This Test. Alberta Health Services. myhealth.alberta.ca (geraadpleegd 31 oktober 2026)
  13. Thuisarts.nl (NHG). Ik heb een grotere kans op diabetes type 2. thuisarts.nl (geraadpleegd 31 oktober 2026)
  14. Rijksoverheid. Wat is het eigen risico van mijn zorgverzekering? rijksoverheid.nl (geraadpleegd 31 oktober 2026)
  15. Haaglanden Medisch Centrum. Orale glucose tolerantietest (OGTT) bij zwangere vrouwen. haaglandenmc.nl (geraadpleegd 31 oktober 2026)

Dit artikel geeft algemene informatie. Het vervangt niet het advies van een arts of verloskundige, die je uitslag beoordeelt samen met je klachten, voorgeschiedenis en onderzoek.