Hidradenitis suppurativa (HS) is een langdurige ontstekingsziekte van de huid. Ze geeft pijnlijke bulten, abcessen en gangetjes onder de huid op plekken waar huid tegen huid wrijft, zoals de oksels en de liezen. In Nederland heet het ook acne inversa, en Thuisarts.nl noemt het kortweg hidradenitis. Het komt niet door slechte hygiëne en het is niet besmettelijk. Het kan pijnlijk en hardnekkig zijn, maar het is te behandelen, en er zijn nu meer behandelingen dan ooit. In deze uitleg lees je wat hidradenitis suppurativa is, hoe je de klachten en stadia herkent, wat de oorzaak is, hoe de diagnose wordt gesteld, en welke bloed- en ontstekingswaarden op je labuitslag kunnen staan. Je vindt ook het nieuwste onderzoek en duidelijke vragen om met je huisarts of dermatoloog te bespreken, in gewone, geruststellende taal.

Wat is hidradenitis suppurativa?

Hidradenitis suppurativa is een chronische ziekte van de haarzakjes. Ondanks de oude naam acne inversa is het niet hetzelfde als gewone acne. Bij deze aandoening raken haarzakjes op bepaalde plekken verstopt en ontstoken, en scheuren ze onder de huid. Dat start een terugkerende cirkel van pijnlijke knobbels, abcessen met pus, en na verloop van tijd littekens en gangetjes onder de huid, fistels of sinussen genoemd. De naam betekent letterlijk ‘etterende zweetklierontsteking’, maar het zijn eigenlijk de haarzakjes die als eerste ontsteken.

Volgens de Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie (NVDV) begint de aandoening meestal tijdens of na de puberteit, vaak tussen 20 en 25 jaar. Ongeveer 1% van de volwassenen heeft er last van, vrouwen vaker dan mannen. Internationale schattingen lopen uiteen van ruim onder 1% tot ongeveer 1 à 2%, deels omdat de ziekte vaak niet wordt herkend. Het kan in de familie voorkomen.

Artsen beschrijven hidradenitis suppurativa als een auto-inflammatoire aandoening. Dat betekent dat het eigen afweersysteem de ontsteking aandrijft, en niet een infectie van buitenaf. Dat onderscheid is belangrijk: de pus in de plekken betekent niet dat de aandoening besmettelijk is of dat je niet schoon bent.

Is HS een auto-immuunziekte?

Niet precies. HS wordt meestal een auto-inflammatoire ziekte genoemd: het afweersysteem reageert te sterk op verstopte en gescheurde haarzakjes, zonder de klassieke antistoffen tegen het eigen lichaam die je bij auto-immuunziekten ziet. Wel komt HS vaker voor samen met andere ontstekingsziekten, zoals gewrichtsontsteking en ziekten van de darm.

Het verschil met acne of steenpuisten

Omdat de ziekte in het begin kan lijken op hardnekkige puistjes of steeds terugkerende steenpuisten, leven veel mensen er jarenlang mee voordat ze een diagnose krijgen. De aanwijzing zit in het patroon: bulten die steeds terugkomen in dezelfde huidplooien, vaak aan beide kanten van het lichaam, die pijn doen en langzaam genezen. Een huisarts of dermatoloog kan hidradenitis suppurativa onderscheiden van een gewone steenpuist of een acnecyste.

Wat is een terugkerend abces?

Een terugkerend abces is een ophoping van pus onder de huid die na genezen steeds opnieuw ontstaat, vaak op dezelfde plek. Gebeurt dat steeds in de oksels, liezen of andere huidplooien, dan is dat een belangrijke aanwijzing voor hidradenitis. Volgens Thuisarts.nl gaan pus en pijn weg als de huisarts een bult opensnijdt, maar komt de ontsteking daarna bijna altijd binnen 3 maanden terug. Daarom stuurt de huisarts je dan door naar de dermatoloog.

Hoe begint hidradenitis? Klachten en hoe het eruitziet

Hidradenitis begint meestal met een of meer pijnlijke bulten diep in de huid van de oksels of liezen, die rood en warm kunnen worden en soms vocht of pus lozen. De klachten lopen uiteen van licht tot ernstig, en komen en gaan vaak in opvlammingen. Bekende tekenen zijn:

  • Pijnlijke knobbels zo groot als een erwt, diep onder de huid, die weken kunnen blijven
  • Abcessen die opzwellen, openbreken en pus lozen, soms met een geur
  • Mee-eterachtige putjes, vaak per twee
  • Gangetjes (fistels) die bulten onder de huid verbinden en vocht lozen
  • Strengvormige littekens die ontstaan als plekken langzaam genezen

De plekken zitten meestal waar huid huid raakt en waar veel zweetklieren zitten: de oksels, de liezen, de binnenkant van de dijen, de billen, de schaamstreek en onder de borsten. Volgens Thuisarts.nl kunnen zweet, stress en kleding die strak zit of schuurt de klachten erger maken. Sommige vrouwen merken opvlammingen in de dagen voor hun menstruatie. Het verloop verschilt sterk per persoon, en veel mensen hebben alleen een lichte vorm.

De stadia van hidradenitis suppurativa

Artsen beschrijven hidradenitis suppurativa vaak met de Hurley-indeling. Die verdeelt de aandoening in drie grove stadia, afhankelijk van hoeveel littekens en gangetjes er zijn. De indeling helpt bij het kiezen van een behandeling, maar is een momentopname en geen vast label.

StadiumHoe het eruitzietAanpak in grote lijnen
Hurley IEén of enkele losse bulten of abcessen, zonder gangetjes of littekensHuidverzorging plus een lotion of korte medische behandeling
Hurley IITerugkerende bulten op meer dan één plek, met enkele gangetjes en littekensGecombineerde medische behandeling, soms met kleine ingrepen
Hurley IIIUitgebreide bulten, verbonden gangetjes en veel littekensMedicijnen voor het hele lichaam, zoals biologicals, vaak samen met een operatie

Veel mensen blijven in de vroege stadia, zeker met een vroege behandeling. Nieuwere scores, zoals de IHS4, helpen artsen te meten hoe actief de ziekte in de loop van de tijd is, door knobbels, abcessen en lozende gangetjes te tellen.

Wat is de oorzaak van hidradenitis suppurativa?

De precieze oorzaak is niet helemaal bekend, maar onderzoekers zijn het erover eens dat het begint als haarzakjes verstopt raken en dan scheuren, waarop het afweersysteem overdreven reageert. Erfelijkheid, hormonen en signalen van het afweersysteem spelen allemaal mee. Daarom kan de ziekte in families voorkomen en begint ze vaak rond de puberteit. Volgens Thuisarts.nl komt hidradenitis níet door scheren, deodorant, zeep of bacteriën, al kunnen bacteriën de ontsteking wel erger maken.

Risicofactoren en samenhangende aandoeningen

Een aantal factoren vergroot de kans op hidradenitis suppurativa, of op een ernstiger verloop:

  • Familieleden die het ook hebben
  • Roken: volgens Thuisarts.nl hebben mensen die roken een veel grotere kans op hidradenitis
  • Overgewicht, dat samenhangt met ernstigere klachten
  • Diabetes (suikerziekte)
  • Hormonale veranderingen, na de puberteit en rond de menstruatie

Hidradenitis suppurativa komt ook vaker dan toeval samen voor met andere aandoeningen, zoals acne, gewrichtsontsteking, diabetes, het metabool syndroom en chronische darmontstekingen. Dat is een reden dat artsen soms bloedonderzoek aanvragen: niet om de huidziekte zelf vast te stellen, maar om de ontsteking in het lichaam in te schatten en te kijken naar samenhangende problemen.

Hoe wordt hidradenitis suppurativa vastgesteld, en welke bloedwaarden spelen mee?

Er is geen enkele bloedtest die hidradenitis suppurativa bevestigt. De huisarts of dermatoloog stelt de diagnose meestal op basis van je verhaal en lichamelijk onderzoek, door te kijken naar het herkenbare patroon van terugkerende bulten, abcessen en gangetjes op de bekende plekken. Toch hoort er vaak bloedonderzoek bij, en als je die getallen begrijpt, voelen je uitslagen minder bedreigend.

Omdat het een ontstekingsziekte is, kunnen een paar gewone waarden stijgen als de ziekte actief is. Om ze te begrijpen, kun je onze uitleg over de CRP-waarde in het bloed lezen. Bekijk ook onze uitleg over de BSE (bezinking), omdat die twee waarden vaak samen bewegen als er ergens in het lichaam een ontsteking is.

Een gewoon bloedbeeld geeft extra context. Hoe de cellen in je bloed samenhangen, lees je in ons overzicht van het volledig bloedbeeld. Omdat neutrofielen de afweercellen zijn die het meest betrokken zijn bij deze huidplekken, helpt ook onze uitleg over neutrofielen in het bloed, en voor het bredere beeld van de witte bloedcellen onze uitleg over leukocyten.

Artsen letten ook op patronen die deze getallen combineren, zoals de neutrofielen-lymfocytenratio: een eenvoudige berekening uit je bloedbeeld die bij ontsteking meestal stijgt. Een deel van die ontsteking blijft laag en constant in plaats van op te vlammen. Hoe je dat patroon herkent, lees je in onze uitleg over verborgen, laaggradige ontsteking. Ook ferritine, een eiwit dat ijzer opslaat (in µg/L), kan stijgen bij ontsteking. Een hoge waarde betekent dus niet altijd veel ijzer; daarom helpt onze uitleg over ferritine in het bloed.

Heb je naast je huidklachten ook gewrichtspijn, dan kan je arts testen op auto-immuunziekten toevoegen. Een voorproefje lees je in ons overzicht van de reumafactor. Geen van deze waarden is op zichzelf kenmerkend voor hidradenitis suppurativa. Het zijn stukjes van een groter beeld, die je arts samen met je klachten leest. Wil je die getallen voor je afspraak in gewone taal omgezet zien? Probeer dan onze uitleg van je bloedonderzoek met AI. Bloedonderzoek dat je huisarts aanvraagt, gaat meestal van je eigen risico af.

Welke medicijnen en behandelingen helpen bij hidradenitis?

Er is nog geen genezing voor hidradenitis suppurativa, maar steeds meer behandelingen kunnen de klachten onder controle houden, opvlammingen verminderen en littekens voorkomen. Het juiste plan hangt af van het stadium en de ernst, en combineert vaak meerdere aanpakken. Vroeg behandelen is belangrijk, omdat het de ziekte kan afremmen voordat er blijvende gangetjes en littekens ontstaan.

In Nederland begint de behandeling meestal bij de huisarts. Volgens Thuisarts.nl begin je bij veel pijn met paracetamol. Komen de ontstekingen vaak terug, dan kan de huisarts een lotion met een antibioticum voorschrijven, zoals clindamycine, die je 3 maanden ’s ochtends en ’s avonds op de plekken doet. Worden de ontstekingen na enkele weken niet minder, dan kunnen tabletten volgen, zoals tetracycline, meestal 2 tot 3 maanden. Voor vrouwen die niet zwanger willen worden, kan de pil soms helpen. Heb je veel of vaak ontstekingen, dan stuurt de huisarts je naar de dermatoloog.

AanpakVoorbeeldenMeestal gebruikt bij
Huidverzorging en leefstijlPlekken met rust laten, luchtige kleding, stoppen met roken, afvallen bij overgewichtAlle stadia, als basis
Middelen op de huid en injectiesLotion met antibioticum (zoals clindamycine), corticosteroïdinjecties in bultenLichte, plaatselijke ziekte
TablettenAntibioticakuren (zoals tetracycline), hormonale behandeling, metformineLichte tot matige ziekte
BiologicalsAdalimumab, secukinumab en andere middelen die op het afweersysteem richtenMatige tot ernstige ziekte
Ingrepen en operatiesDraineren, deroofing (gangetjes openleggen), laser, ruim wegsnijden van de aangedane huidErnstige of hardnekkige plekken

Antibiotica worden bij hidradenitis suppurativa vooral gebruikt om de ontsteking te remmen, niet om een infectie te behandelen. Biologicals, door een laboratorium gemaakte antistoffen die bepaalde afweersignalen blokkeren, hebben de zorg voor matige tot ernstige ziekte veranderd. De NVDV schrijft dat deze behandelingen aan strikte voorwaarden zijn gebonden en vaak worden gecombineerd met een operatie. Er komen ook meer mogelijkheden bij, zoals het onderzoeksdeel hieronder laat zien. Pijnstilling, goede wondverzorging en aandacht voor hoe je je voelt horen ook bij een volledig plan. Door hidradenitis kun je je onzeker of somber voelen; Thuisarts.nl raadt aan dat met je huisarts te bespreken. De Hidradenitis Patiënten Vereniging biedt informatie en contact met lotgenoten.

Wanneer naar de huisarts met hidradenitis suppurativa?

Een vroege diagnose is de nuttigste stap. Ga daarom liever eerder dan later naar je huisarts, die je zo nodig doorverwijst naar een dermatoloog. Maak een afspraak als je merkt:

  • Pijnlijke bulten die steeds terugkomen op dezelfde plek
  • Wondjes die pus lozen of een geur hebben
  • Plekken op meer dan één plaats, of aan beide kanten van het lichaam
  • Bulten die niet binnen een paar weken rustig worden
  • Littekens, of bulten waardoor je minder goed kunt bewegen

Bel snel je huisarts als een bult heel rood, warm en pijnlijk wordt en je er koorts bij krijgt. Dat kan wijzen op een extra infectie; ’s avonds en in het weekend bel je de huisartsenpost. Omdat hidradenitis suppurativa samenhangt met aandoeningen als diabetes en hart- en vaatziekten, kan je arts ook samenhangende waarden in de gaten houden.

Is hidradenitis gevaarlijk?

Voor de meeste mensen is hidradenitis suppurativa niet levensbedreigend. Het kan pijnlijk zijn en invloed hebben op je dagelijks leven en je stemming, en soms krijgt een bult een extra infectie die snel zorg nodig heeft. Hoe eerder de ziekte wordt behandeld, hoe beter de vooruitzichten op lange termijn.

Kan hidradenitis kanker worden?

Dat is zeldzaam. Volgens de Cleveland Clinic vergroot langdurig onbehandelde hidradenitis het risico op onder meer bloedarmoede, wondroos (cellulitis), fistels, littekens en, zelden, huidkanker. Voor de meeste mensen speelt dat geen rol. Een goede behandeling en regelmatige controle houden het risico klein; meld een wond die anders wordt of niet geneest altijd aan je arts.

Nieuwste wetenschappelijke inzichten over hidradenitis suppurativa

Onderzoek naar hidradenitis suppurativa is in een stroomversnelling gekomen, vooral rond biologicals en de bloedwaarden die ontsteking volgen. Hier zijn een paar recente bevindingen in gewone taal. Geen ervan vervangt het advies van je dermatoloog, en resultaten moet je altijd in hun context lezen.

Ontstekingswaarden in het bloed volgen de ziekteactiviteit

Volgens een systematische review en meta-analyse uit 2025 in PubMed zijn waarden zoals CRP, de BSE en de neutrofielen-lymfocytenratio gemiddeld hoger bij mensen met hidradenitis suppurativa dan bij mensen zonder, en stijgen er een aantal verder naarmate de ziekte ernstiger wordt (DOI).

Wat dit voor jou betekent: zijn je ontstekingswaarden verhoogd, dan kunnen ze de activiteit van de ziekte weerspiegelen in plaats van een aparte ziekte. Een diagnose stellen kunnen ze alleen niet.

In gewone woorden: de neutrofielen-lymfocytenratio is gewoon het aantal neutrofielen gedeeld door het aantal lymfocyten, twee getallen die al op een gewoon bloedbeeld staan.

Een nieuwere biological komt erbij

Twee grote, identieke studies, SUNSHINE en SUNRISE, in 2023 gepubliceerd in The Lancet, testten de biological secukinumab. Ongeveer 42 à 45 van elke 100 mensen met matige tot ernstige hidradenitis suppurativa bereikten na 16 weken een duidelijke verbetering, en het effect hield tot een jaar aan (DOI).

Wat dit voor jou betekent: er is nu meer dan één goedgekeurde biological. Helpt de ene niet, dan kan een andere het bespreken waard zijn.

In gewone woorden: een biological is een in het laboratorium gemaakte antistof die één bepaald ontstekingssignaal blokkeert, hier een boodschapperstof die interleukine-17 heet.

Er komen meer behandelingen aan

Een review uit 2025 in de Annual Review of Medicine vatte samen dat de twee op dat moment goedgekeurde biologicals ongeveer de helft van de gebruikers helpen, en dat verschillende nieuwe middelen die op andere afweerdoelen richten in klinische studies zitten (DOI).

Wat dit voor jou betekent: het aantal mogelijkheden groeit. Dat is bemoedigend als de huidige behandelingen nog niet helemaal werken.

Behandeling kan de getallen op je labuitslag laten dalen

Een studie uit 2025 in het European Journal of Dermatology volgde mensen die de biological adalimumab gebruikten. Na 16 weken daalden ontstekingswaarden in het bloed, waaronder CRP en de neutrofielen-lymfocytenratio, samen met de verbetering van de huid (DOI).

Wat dit voor jou betekent: deze waarden in de tijd volgen kan misschien helpen laten zien of een behandeling werkt. Onderzoekers verfijnen dat gebruik nog.

Woordenlijst

BegripUitleg
Hidradenitis suppurativa (HS)Een chronische ontstekingsziekte van de huid met terugkerende bulten, abcessen en gangetjes in huidplooien.
Acne inversaEen andere naam voor hidradenitis suppurativa; ondanks de naam is het geen gewone acne.
AbcesEen pijnlijke holte met pus die onder de huid kan ontstaan.
Fistel of sinusEen gangetje onder de huid dat plekken met elkaar verbindt en vocht loost.
Auto-inflammatoirAangedreven door het eigen afweersysteem in plaats van door een infectie van buitenaf.
Hurley-stadiumEen indeling van de ernst van I tot III, op basis van littekens en gangetjes.
BiologicalEen in het laboratorium gemaakte antistof die één bepaald afweersignaal blokkeert.
CRP (C-reactief proteïne)Een eiwit uit de lever dat stijgt bij ontsteking in het lichaam.
Neutrofielen-lymfocytenratioEen waarde uit het bloedbeeld die als algemene ontstekingsmaat wordt gebruikt.
BSE (bezinking)Een bloedtest die algemene ontsteking laat zien via hoe snel rode bloedcellen bezinken.

Veelgestelde vragen

Hoe spreek je hidradenitis suppurativa uit?

In het Nederlands zeg je ongeveer ‘hie-dra-de-NIE-tis su-pu-ra-TIE-va’. De naam komt uit oude medische termen, maar je hoort ook acne inversa, hidradenitis of gewoon HS. Hoe je het ook uitspreekt: het belangrijkste is dat je het patroon herkent van terugkerende, pijnlijke bulten in huidplooien, zodat je via je huisarts een juiste diagnose krijgt.

Kan hidradenitis suppurativa vanzelf overgaan?

Hidradenitis suppurativa is een chronische aandoening. Ze komt en gaat meestal in opvlammingen in plaats van helemaal te verdwijnen. Sommige mensen hebben lange rustige periodes, en een vroege, consequente behandeling kan opvlammingen sterk verminderen en littekens voorkomen. Er is nog geen genezing, maar veel mensen houden de ziekte goed onder controle. Bij sommigen helpt afvallen of stoppen met roken om de klachten minder vaak terug te laten komen.

Kan hidradenitis suppurativa in het gezicht voorkomen?

Dat is ongewoon. Hidradenitis suppurativa ontstaat meestal waar huid tegen huid wrijft en waar veel zweetklieren zitten, zoals de oksels, liezen, binnenkant van de dijen, billen en onder de borsten. Puistjes in het gezicht zijn veel vaker gewone acne. Twijfel je wat bulten ergens op je lichaam veroorzaakt? Dan kan je huisarts of dermatoloog de aandoeningen onderscheiden en de juiste behandeling voorstellen.

Hoe weet ik of ik hidradenitis suppurativa heb?

De sterkste aanwijzing is een patroon: pijnlijke bulten of steenpuisten die steeds terugkomen in dezelfde huidplooien, vaak aan beide kanten van het lichaam, en die langzaam genezen. Mee-eterachtige putjes en lozende gangetjes zijn andere tekenen. Alleen een arts kan het bevestigen, meestal op basis van je verhaal en onderzoek. Herken je deze tekenen, maak dan een afspraak bij je huisarts.

Welke bloedwaarden horen bij hidradenitis?

Geen enkele bloedwaarde stelt hidradenitis vast. Bij actieve ziekte kunnen wel ontstekingswaarden stijgen, zoals CRP, de BSE, de witte bloedcellen en de neutrofielen-lymfocytenratio. Ook ferritine kan bij ontsteking hoger uitvallen. Artsen kijken daarnaast soms naar bloedsuiker en cholesterol, omdat HS vaker samengaat met diabetes en het metabool syndroom.

Kan hidradenitis suppurativa worden voorkomen?

Er is geen zekere manier om hidradenitis suppurativa te voorkomen, vooral omdat familie en erfelijkheid meespelen. Wel kunnen sommige stappen ervoor zorgen dat opvlammingen minder vaak of minder heftig zijn: niet roken, een gezond gewicht, luchtige kleding om schuren te verminderen, en milde huidverzorging. Heb je de aandoening al, dan is je behandelplan volgen de beste manier om opvlammingen in toom te houden.

Bronnen

  • Mayo Clinic — Hidradenitis suppurativa: klachten en oorzaken (Symptoms and causes), 2025 — mayoclinic.org
  • Cleveland Clinic — Hidradenitis suppurativa (acne inversa): klachten en behandelingen, 2022 — my.clevelandclinic.org
  • American Academy of Dermatology — Hidradenitis suppurativa: overzicht (Overview), 2026 — aad.org
  • Li Y-H, Chuang S-H, Yang H-J — Systematische review en meta-analyse van ontstekingswaarden in het bloed bij hidradenitis suppurativa — The Journal of Dermatology, 2025 — doi.org/10.1111/1346-8138.17661
  • Kimball AB, Jemec GBE, Alavi A e.a. — Secukinumab bij matige tot ernstige hidradenitis suppurativa (SUNSHINE en SUNRISE) — The Lancet, 2023 — doi.org/10.1016/S0140-6736(23)00022-3
  • McCarthy S — Hidradenitis suppurativa (overzicht) — Annual Review of Medicine, 2025 — doi.org/10.1146/annurev-med-051223-031234
  • Arce C, Lobo I, Rodrigues A e.a. — Adalimumab bij hidradenitis suppurativa: klinisch effect en invloed op ontstekingswaarden — European Journal of Dermatology, 2025 — doi.org/10.1684/ejd.2025.4903
  • Thuisarts.nl (NHG) — Ik heb hidradenitis — Thuisarts.nl, 2026 — thuisarts.nl
  • NVDV — Hidradenitis suppurativa (acne ectopica, acne inversa) — Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie, 2026 — nvdv.nl
  • Hidradenitis Patiënten Vereniging — Wat is hidradenitis of HS? — hidradenitis.nl, 2026 — hidradenitis.nl

Verder lezen

Begrijp je labuitslag met BloodSense

Laat je labuitslag binnen enkele minuten uitleggen

Leef je met hidradenitis suppurativa, dan kan je labuitslag voelen als een muur van getallen. BloodSense zet waarden zoals CRP, de BSE en een bloedbeeld om in duidelijke uitleg in gewone taal over de ontsteking achter je klachten. Het helpt je je resultaten te begrijpen en betere vragen voor je afspraak voor te bereiden. Het stelt geen diagnose van hidradenitis suppurativa of een andere aandoening, en het vervangt je huisarts of dermatoloog niet: zij beoordelen je gezondheid en beslissen over je zorg.