Krentenbaard is een veelvoorkomende, erg besmettelijke huidinfectie door bacteriën, die vooral baby’s en jonge kinderen treft, het meest tussen 2 en 5 jaar. Artsen noemen het impetigo. Er ontstaan kleine rode plekjes en blaasjes die snel openbreken, vocht lekken en indrogen tot typische honingkleurige korstjes, meestal rond de neus en mond. Krentenbaard kan er voor ouders heftig uitzien en verspreidt zich snel onder broertjes en zusjes, klasgenootjes of kinderen op de opvang. Toch is het zelden ernstig en geneest het met de juiste zorg vrijwel altijd volledig. Omdat krentenbaard vaak rondgaat waar jonge kinderen dicht op elkaar spelen, helpt het om de plekjes vroeg te herkennen en snel te behandelen. Zo blijft de verspreiding beperkt. In dit artikel lees je wat krentenbaard is, welke symptomen erbij horen, hoe je het krijgt, hoe de huisarts het herkent, welke behandeling in Nederland gebruikelijk is en wat nieuw onderzoek laat zien.

Wat is krentenbaard?

Krentenbaard is een oppervlakkige ontsteking van de bovenste laag van de huid door bacteriën. De veroorzaker is meestal de bacterie Staphylococcus aureus (stafylokok) en soms Streptococcus pyogenes (groep A-streptokok), of een combinatie van de twee. Het is een van de meest voorkomende huidinfecties bij jonge kinderen. De bacteriën nestelen zich in de bovenste huidlagen, meestal nadat de beschermende huidbarrière al ergens beschadigd was, en vermenigvuldigen zich daar. Zo ontstaan de typische plekjes.

Volgens Thuisarts krijgen vooral jonge kinderen krentenbaard, maar ook volwassenen kunnen het krijgen. Het komt het meest voor bij kinderen op de kinderopvang of de basisschool, waar ze veel lichamelijk contact hebben. In de Verenigde Staten worden er elk jaar meer dan 3 miljoen gevallen vastgesteld. Er zijn twee hoofdvormen. Niet-bulleuze impetigo is goed voor ongeveer 70 procent van de gevallen en wordt ook impetigo contagiosa genoemd. Bulleuze impetigo, met grotere blaren, is goed voor ongeveer 30 procent en komt vaker voor bij baby’s en jonge kinderen. Beide vormen reageren goed op behandeling, en krentenbaard laat meestal geen littekens achter als het genezen is.

Krentenbaard symptomen: hoe ziet het eruit?

Krentenbaard begint met rode of donkere plekjes en bultjes, meestal rond de mond en neusgaten, die blaasjes met geel vocht worden en daarna indrogen tot geelbruine korstjes met de kleur van honing. Soms zitten de plekken op andere plekken, zoals de handen, armen, buik of benen. Bij de meest voorkomende, niet-bulleuze vorm gaan de blaasjes snel open. Er komt helder of geelachtig vocht uit dat binnen ongeveer een week indroogt tot een honingkleurige korst. De bulleuze vorm geeft grotere blaren met vocht. Die zien er heftiger uit maar geven minder korsten; deze vorm komt vaker voor bij baby’s en jonge kinderen en wordt soms verward met andere huidproblemen. Thuisarts noemt ook dikke, soms pijnlijke klieren in de hals.

De plekjes kunnen jeuken of wat pijn doen. Omdat krabben de bacteriën makkelijk naar andere plekken brengt, ontstaan er vaak nieuwe plekjes op huid die je kind na het krabben heeft aangeraakt. Krentenbaard gaat meestal niet samen met koorts of je ziek voelen. Lijkt je kind wel ziek, krijgt het koorts, of breiden roodheid en zwelling zich ver buiten de korstjes uit? Laat de huisarts dan kijken of er een diepere infectie is.

Is krentenbaard een herpesvirus?

Nee, krentenbaard komt door een bacterie, niet door een virus. Krentenbaard kan wel lijken op een koortslip, die door het herpesvirus komt. Thuisarts geeft een verschil aan: bij een koortslip zit een blaasje vaak ook op de lip zelf. Twijfel je, stuur dan een foto naar je huisarts.

Waar krijg je krentenbaard van?

Je krijgt krentenbaard als de stafylokok of groep A-streptokok via een klein wondje, zoals een schaafwond, sneetje of insectenbeet, in de huid komt. Deze bacteriën leven vaak zonder problemen op de huid en in de neus. Het RIVM schrijft dat veel mensen de bacterie bij zich dragen zonder klachten. Maar komen de bacteriën door de buitenste huidlaag heen, dan kunnen ze zich vermenigvuldigen en de typische plekjes geven. Geïrriteerde of kapotte huid is een makkelijke ingang. Daarom krijgen kinderen met waterpokken, wondjes of andere huidproblemen vaker zo’n ‘tweede’ infectie.

Eczeem is daar bij kinderen een van de bekendste voorbeelden van: door steeds te krabben aan de jeukende, ontstoken plekken gaat de huid kapot en kunnen bacteriën naar binnen. Door de jeukende, ontstoken huid bij eczeem zo rustig en heel mogelijk te houden, sluit je die ingang af. Andere factoren die de kans op krentenbaard vergroten zijn warm, vochtig weer, drukke omgevingen zoals de kinderopvang, school of contactsporten, en huid-op-huidcontact of het delen van handdoeken, kleding of sportspullen. Volgens het RIVM verspreidt de bacterie zich vooral via het vocht uit de blaasjes: via handen, speelgoed en deurklinken. De bacterie zit ook in neus en keel en kan via hoesten en niezen worden doorgegeven.

Heeft krentenbaard met hygiëne te maken?

Krentenbaard is geen teken van een vies kind of een vies huis: iedereen kan het krijgen. Goede hygiëne, vooral vaak handen wassen met zeep, maakt de kans op krentenbaard en de verspreiding ervan wel kleiner.

Hoe stelt de huisarts krentenbaard vast?

De huisarts herkent krentenbaard bijna altijd gewoon aan hoe de huid eruitziet. Vorm en plek van de plekjes, vooral de honingkleurige korsten na een opengebroken blaasje, zijn meestal genoeg; laboratoriumonderzoek is in de meeste gevallen niet nodig. Thuisarts raadt aan de huisarts te bellen of een foto te sturen via een e-consult als je denkt dat je kind krentenbaard heeft. Het verschil tussen de twee hoofdvormen helpt om te weten wat je kunt verwachten.

Vorm van krentenbaard	Kenmerken
Niet-bulleuze impetigo	Ongeveer 70% van de gevallen; kleine rode plekjes die openbreken en indrogen tot honingkleurige korsten, meestal rond neus en mond
Bulleuze impetigo	Ongeveer 30% van de gevallen; grotere blaren met vocht door een gifstof van de stafylokok; vaker bij baby’s en jonge kinderen

Een kweek (een wattenstaafje over de wond) is bij gewone krentenbaard meestal niet nodig. De huisarts kan er wel een afnemen als de plekken groot zijn, steeds terugkomen, na drie tot vijf dagen behandeling niet verbeteren, of als krentenbaard rondgaat in een gezin, op de opvang of in een sportteam. Een kweek laat precies zien welke bacterie het is en of die ongevoelig (resistent) is voor gewone antibiotica. Breiden roodheid, warmte of zwelling zich uit buiten de korst, of krijgt een kind koorts, dan kan de arts ook een bloedbeeld aanvragen. Met het aantal neutrofielen in je bloed is te zien of de infectie dieper is geworden, zoals bij cellulitis (een ontsteking van het onderhuidse bindweefsel), en niet alleen krentenbaard is.

Hoe kom je het snelst van krentenbaard af?

Het snelst gaat krentenbaard over met een antibioticacrème van de huisarts; daarmee droogt het sneller op en is het korter besmettelijk. Thuisarts schrijft dat krentenbaard ook vanzelf overgaat binnen een paar weken, maar met medicijnen gaat het sneller. De behandeling is erop gericht de bacteriën op te ruimen en te voorkomen dat ze zich naar andere huid of andere mensen verspreiden. Bij een paar kleine plekjes is een antibioticacrème op de huid meestal genoeg.

Aanpak	Rol
Antibioticacrème (in Nederland meestal fusidinezuur)	Eerste keus bij een beperkt aantal plekjes; 3 keer per dag op de plekjes smeren
Antibiotica als drankje of pillen (bijvoorbeeld flucloxacilline)	Bij grote of veel plekken, bulleuze impetigo, of als de crème na ongeveer 3 dagen niet helpt; meestal 7 dagen
Rustige wondverzorging	Korstjes voorzichtig schoonhouden; geen alcohol, jodium of eigen middeltjes op de plekken
Hygiënemaatregelen	Vaak handen wassen, een eigen handdoek gebruiken en nagels kort knippen beperken verspreiding

Welke behandeling het beste past, hangt af van hoeveel huid is aangedaan en hoe de plekken eruitzien. In Nederland krijg je volgens Thuisarts meestal fusidinezuur-crème: 3 keer per dag smeren, vaak zie je binnen 3 dagen verbetering, ga na genezing nog een paar dagen door en smeer niet langer dan 2 weken. In andere landen zijn mupirocine en retapamuline gebruikelijk, en ozenoxacine is een nieuwere crème die ongeveer even goed werkt. Antibiotica als drankje of pillen werken in het hele lichaam en zijn bedoeld voor uitgebreidere of bulleuze krentenbaard, of plekjes die niet op een crème reageren. Maak de kuur altijd af, ook als de plekjes al beter lijken. Zo ruim je de infectie helemaal op en is de kans kleiner dat de bacteriën de volgende keer moeilijker te behandelen zijn.

Wat mag je niet doen met krentenbaard?

Doe geen alcohol of jodium op krentenbaard en smeer er alleen de crème van de huisarts op. Plak geen pleisters op de plekken: volgens Thuisarts en het RIVM kan dat de plekken juist groter maken. Bedek de plekjes waar het kan liever met kleding, zodat je kind er minder aan krabt. Deel geen handdoeken en laat je kind niet aan de plekjes zitten.

Mag je kind met krentenbaard naar school of de opvang?

Ja, in Nederland mogen kinderen met krentenbaard gewoon naar school of de kinderopvang; vertel het wel aan de leraar of medewerker. Thuisarts zegt dat zij dit dan aan andere ouders kunnen vertellen, zodat die op hun eigen kind kunnen letten. Het RIVM heeft daarvoor een deurbriefje. Dat wijkt af van sommige andere landen, waar kinderen pas 24 uur na het starten van antibiotica terug mogen. Krentenbaard is volgens Thuisarts en het RIVM besmettelijk tot 24 uur na het starten van de medicijnen, of zonder medicijnen tot de korstjes droog zijn.

De meeste kinderen zijn binnen één tot drie weken helemaal hersteld, zonder blijvende plekken op de huid. Omdat krentenbaard zo makkelijk overgaat, is de praktische aanpak net zo belangrijk als het medicijn: laat iedereen vaak de handen wassen met water en zeep, geef je kind elke dag een schone eigen handdoek, deel geen washandjes of beddengoed en houd de nagels kort. Je kind mag gewoon in bad of onder de douche. Ernstige complicaties zijn zeldzaam, zeker met snelle behandeling en een afgemaakte kuur. Heel soms kan een onbehandelde infectie dieper de huid in gaan en cellulitis worden, met uitbreidende roodheid, warmte, zwelling of koorts. Nog zeldzamer is een nierontsteking (post-streptokokken-glomerulonefritis) na een streptokokkeninfectie van de huid. Bel de huisarts als je kind zich ziek voelt, koorts krijgt (38 °C of hoger), of als de plekken binnen 3 dagen na het starten van de crème niet beter worden.

Nieuw wetenschappelijk onderzoek naar krentenbaard

Volgens onderzoek dat in PubMed is opgenomen, voegde een meta-analyse uit 2025 vier gerandomiseerde studies met 754 patiënten samen. Ozenoxacine 1% crème gaf duidelijk vaker genezing dan een placebo, met minder falen van de behandeling op het oog en in het lab, en werkte ongeveer even goed als mupirocine (Tuesta e.a., 2025). Wat betekent dit voor jou? Ozenoxacine heeft stevig bewijs als crème, waardoor er naast de bestaande middelen een goed onderbouwde keuze is voor beperkte krentenbaard.

Ander recent onderzoek laat zien waarom het belangrijk is om antibiotica zorgvuldig en alleen als het nodig is te gebruiken. Een genetische surveillancestudie uit 2025 met 317 bacteriemonsters uit heel Europa vond een zich verspreidende stam van resistente Staphylococcus aureus, FAR-MRSA genoemd. Die is ongevoelig voor zowel methicilline als fusidinezuur en veroorzaakt steeds vaker krentenbaard en andere huidinfecties bij jonge kinderen (Roer e.a., 2025). Wat betekent dit voor jou? Omdat in Nederland juist fusidinezuur de gewone crème is, is het extra belangrijk om terug te gaan naar de huisarts als de plekjes na een paar dagen niet beter worden; die kan dan een kweek afnemen. Een surveillancestudie uit 2024 in België, onze zuiderburen, geeft een verwante waarschuwing: de resistentie tegen mupirocine steeg tussen 2013 en 2023 van minder dan 2 procent naar maximaal 5,6 procent van de bacteriemonsters, en aan het eind van die periode was tot ongeveer 10 procent van de monsters bij kinderen resistent tegen zowel mupirocine als fusidinezuur (Yin e.a., 2024). Wat betekent dit voor jou? De twee meest gebruikte crèmes kunnen in dezelfde bacteriestam hun werking verliezen. Maak de behandeling dus af en ga terug naar de huisarts als het na een paar dagen niet beter gaat, zodat een resistente infectie op tijd wordt ontdekt en goed behandeld.

Begrippen rond krentenbaard

Begrip	Uitleg
Impetigo	De medische naam voor krentenbaard: een veelvoorkomende, besmettelijke bacteriële infectie van de bovenste huidlaag, vooral bij jonge kinderen.
Niet-bulleuze impetigo	De meest voorkomende vorm, met kleine plekjes die openbreken en honingkleurige korsten vormen.
Bulleuze impetigo	Een vorm met grotere blaren met vocht, het meest bij baby’s en jonge kinderen.
Honingkleurige korst	Het goudgele, ingedroogde laagje op een opengebroken plekje.
Staphylococcus aureus	Een veelvoorkomende bacterie op de huid die de meeste gevallen van krentenbaard veroorzaakt.
Groep A-streptokok	Kort voor Streptococcus pyogenes, een bacterie die krentenbaard alleen of samen met de stafylokok kan veroorzaken.
MRSA	Methicillineresistente Staphylococcus aureus, een stafylokok die ongevoelig is voor bepaalde veelgebruikte antibiotica.

Veelgestelde vragen over krentenbaard

Is krentenbaard besmettelijk, en hoe verspreidt het zich?

Ja, krentenbaard is erg besmettelijk. Het verspreidt zich via direct huidcontact en via spullen die de besmette huid hebben aangeraakt, zoals handdoeken, kleding, beddengoed, speelgoed of sportspullen. Daarom gaat het snel rond in gezinnen, op de opvang en in de klas. Vaak handen wassen en geen spullen delen helpt om de verspreiding te beperken.

Hoe besmettelijk is krentenbaard voor volwassenen?

Volwassenen kunnen krentenbaard ook krijgen, bijvoorbeeld van hun kind, al gebeurt het minder vaak dan bij jonge kinderen. Was vaak je handen, raak de blaasjes niet aan en gebruik aparte handdoeken. Het RIVM schrijft dat krentenbaard voor een ongeboren kind niet gevaarlijk is, maar overleg als je zwanger bent of net bevallen wel met je huisarts of verloskundige.

Hoe lang is krentenbaard besmettelijk na het starten met antibiotica?

Volgens Thuisarts en het RIVM is krentenbaard besmettelijk tot 24 uur nadat de behandeling met antibiotica is begonnen. Zonder medicijnen blijft het besmettelijk tot de korstjes droog zijn. Het is vooral besmettelijk als de blaasjes opengaan en het vocht eruit komt.

Kan krentenbaard vanzelf overgaan zonder antibiotica?

Ja, krentenbaard gaat volgens Thuisarts vanzelf over binnen een paar weken. Toch geeft de huisarts vaak een crème, omdat die het genezen versnelt, de kans op verspreiding naar andere huid of andere mensen verkleint en het kleine risico op complicaties verlaagt. Omdat krentenbaard zo besmettelijk is, raden de meeste artsen behandeling aan in plaats van afwachten.

Wat is het verschil tussen bulleuze en niet-bulleuze krentenbaard?

Niet-bulleuze krentenbaard is de meest voorkomende vorm, goed voor ongeveer 70 procent, en geeft kleine plekjes die snel openbreken en honingkleurige korsten vormen. Bulleuze krentenbaard, veroorzaakt door een gifstof van de stafylokok, is goed voor ongeveer 30 procent en geeft grotere blaren met vocht die minder snel korsten. De bulleuze vorm komt vaker voor bij baby’s en jonge kinderen.

Mag mijn kind met krentenbaard zwemmen of naar de opvang?

Naar school of de opvang mag je kind in Nederland gewoon; vertel het wel aan de leraar of medewerker. Over zwemmen geeft Thuisarts geen apart advies. Omdat krentenbaard besmettelijk blijft tot 24 uur na het starten van de behandeling of tot de korstjes droog zijn, is het verstandig om tot die tijd niet naar een zwembad te gaan en geen handdoeken te delen.

Bronnen

Thuisarts (NHG) — Mijn kind heeft krentenbaard — Thuisarts.nl, geraadpleegd 2026 — thuisarts.nl
Thuisarts (NHG) — Ik heb krentenbaard — Thuisarts.nl, geraadpleegd 2026 — thuisarts.nl
RIVM — Krentenbaard — rivm.nl, 2026 — rivm.nl
Centers for Disease Control and Prevention — Clinical Guidance: Impetigo — CDC, 2024 (Engelstalig) — cdc.gov
MedlinePlus, National Library of Medicine — Impetigo — MedlinePlus, 2024 (Engelstalig) — medlineplus.gov
American Academy of Dermatology — Impetigo: Diagnosis and Treatment — AAD, 2023 (Engelstalig) — aad.org
Tuesta BL e.a. — Ozenoxacin 1% in Pediatric and Adult Patients with Impetigo: A Meta-Analysis of Randomized Trials — Journal of Clinical Medicine, 2025 (Engelstalig) — doi.org/10.3390/jcm14072157
Roer L e.a. — Spread of the FAR-MRSA clone, a fusidic acid- and meticillin-resistant Staphylococcus aureus ST121, Europe, 2014 to 2024 — Eurosurveillance, 2025 (Engelstalig) — doi.org/10.2807/1560-7917.ES.2025.30.28.2500452
Yin N e.a. — Emergence and spread of a mupirocin-resistant variant of the European epidemic fusidic acid-resistant impetigo clone of Staphylococcus aureus, Belgium, 2013 to 2023 — Eurosurveillance, 2024 (Engelstalig) — doi.org/10.2807/1560-7917.ES.2024.29.19.2300668

Verder lezen

Lees over een diepere huidinfectie die na onbehandelde krentenbaard kan ontstaan in ons artikel over de symptomen en behandeling van cellulitis.
Leer je uitslag zelf lezen met onze gids over referentiewaarden, markeringen en vervolgstappen op je labuitslag.

Begrijp je labuitslag met BloodSense

Krentenbaard wordt vastgesteld door naar de huid te kijken, niet met een bloedtest. Toch kan labonderzoek helpen als een infectie zich lijkt uit te breiden of niet reageert zoals verwacht. Een kweek laat zien welke bacterie het precies is en of die resistent is tegen gewone antibiotica. Een bloedbeeld met het aantal neutrofielen en de CRP-waarde kan laten zien of het lichaam een grotere infectie bestrijdt. Weten waar een waarde staat ten opzichte van de referentiewaarden, en wat een markering op je uitslag echt betekent, maakt het veel makkelijker om de uitslag met je huisarts te bespreken.

BloodSense zet een volledige labuitslag om in begrijpelijke taal. Je ziet wat elke marker betekent, met een lijst met vragen om aan je huisarts te stellen, zodat je met vertrouwen kunt meedenken als onderzoek nodig is. Het BloodSense-rapport wordt gemaakt door kunstmatige intelligentie, alleen ter informatie. Het is geen diagnose en vervangt het oordeel van je huisarts niet.

Laat je labuitslag binnen enkele minuten uitleggen